Forgetting Curve, sự lãng quên của con người là điều hiển nhiên. Tuy nhiên, chỉ biết điều này thôi thì đối với chúng ta vẫn còn khá mờ hồ, vậy liệu tiến trình lãng quên này nó đang đi với tốc độ nhanh chậm như thế nào và chúng ta có thể làm gì để phục hồi trí nhớ một cách tối ưu không?
Dưới đây là bài tóm tắt về kết quả nghiên cứu của nhà tâm lý học người Đức nói về The Forgetting Curve, Spaced Repetition cũng như nội dung trải nghiệm thực tế liên quan để việc làm sao để tăng trí nhớ, khắc phục sự lãng quên thông tin mà chúng ta tiếp nhận.
Hy vọng đây sẽ là nguồn thông tin tham khảo hữu ích cho các bạn học sinh, sinh viên nói chung, cũng như những bạn muốn tự tạo cho mình hoặc cho con mình một kho lưu trữ thông tin giá trị thông qua việc ứng dụng phương pháp Spaced Repetition và các công cụ liên quan hỗ trợ tự động khác, rất hữu ích.
The Forgetting Curve là gì?
The Forgetting Curve hay còn gọi là đường cong lãng quên là kết quả nghiên cứu của một nhà tâm lý học người Đức, Hermann Ebbinghaus vào cuối thế kỉ 19, nói về sự lãng quên của con người được diễn ra nhanh như cấp số nhân, đặc biệt trong những khoảng thời gian đầu – ngay sau khi mình vừa tiếp cận một thông tin MỚI
Trong cuộc nghiên cứu này, ông Hermann Ebbinghaus đã chọn thông tin thử nghiệm là các từ, âm tiết “không có ý nghĩa” – nhưng dễ nhớ, nhằm loại bỏ yếu tố “đã biết kiến thức/có sự hiểu biết trước đó” để thực hiện đo lường.
Kết quả cho thấy, sau khoảng 24h tiếp thu thông tin mới, hầu như 75% thông tin chúng ta vừa học đều sẽ bị lãng quên. Điều này cũng tương đương với việc, nếu mình muốn có lại thông tin đó kể từ lúc mất đi 75% lượng thông tin, chúng ta dường như phải bắt đầu học lại từ đầu.
Ứng dụng kĩ thuật Spaced Repetition để khôi phục trí nhớ, giúp tối ưu khả năng lưu trữ
Cuộc nghiên cứu của ông cũng cho thấy rằng “độ dốc đường cong lãng quên” (lượng thông tin mất đi theo thời gian) có thể giảm đi bằng kĩ thuật Spaced repetition
Kĩ thuật này được thực hiện bằng cách ôn tập thông tin tại nhiều thời điểm khác nhau. Với mỗi một lần ôn tập này, chúng sẽ giúp tối ưu thời gian lặp cho lần ôn tập tiếp theo.
Điều này có nghĩa, trong những lần ôn tập đầu tiên, mình cần thực hiện việc ôn tập càng sớm càng tốt (trong vài ngày) vì độ dốc ở giai đoạn đầu rất lớn.
Nhưng với những lần càng về sau, việc ôn tập có thể thực hiện với khoảng cách xa hơn: tính bằng tháng, năm tùy số lần lăp lại trước đó mà vẫn đạt mức tối ưu về khả năng lưu trữ thông tin trong thời gian dài.
Vì vậy, nhận biết được các điểm rơi tốc độ cao để thực hiện ôn tập sớm là một trong những cách giúp ta tối ưu được sức lực và thời lượng ôn tập.
Vậy làm sao để nhớ lâu? Dưới đây là trích dẫn tham khảo về việc ứng dụng biểu đồ Spaced repetition về việc giúp duy trì, khôi phục khả năng lưu trữ thông tin tối ưu và bền vững hơn.
Lần 1 – ôn tập đầu tiên: sau 18 phút kể từ lúc tiếp thu kiến thức mới
Lần 2: sau 1 ngày
Lần 3: sau 1 tuần
Lần 4: sau 1 tháng
Lần 5: sau 3 tháng
The Rate Of Forgetting With Repetition Image
Sử dụng công cụ Anki ứng dụng kĩ thuật Space repetition để xây kho dữ liệu học tập, lưu trữ
Để khắc phục đường cong lãng quên và áp dụng kĩ thuật Spaced Repetition, bạn có thể sử dụng chương trình Anki App vào việc xây kho dữ liệu trên các thiết bị điện tử và lưu trữ trên đám mấy icloud (www.ankiapp.com, https://web.ankiapp.com) đây là một chương trình hoàn toàn miễn phí khi mình sử dụng trực tiếp trên web online.
Anki sẽ giúp chúng ta:
- Lưu trữ toàn bộ thông tin mình muốn dưới dạng âm thanh, ảnh, văn bản theo định dạng Flashcard rất dễ dàng, thuận tiện và tùy biến (có thể in ra giấy)
- Hiển thị Flashcard ngẫu nhiên theo thuật toán tSpaced Repetition
- Dữ liệu thông tin được lưu trữ ở bất kì thiết bị nào cũng sẽ đồng bộ trên icloud
- Có thể dễ dàng chia sẻ kho tài liệu cho bạn bè qua email
- Nếu bạn chưa có thời gian tạo kho dữ liệu riêng, bạn có thể dùng kho dữ liệu có sẵn phong phú từ Anki để học ngoại ngữ như tiếng Pháp, tiếng Anh, tiếng Nhật, tiếng Trung Quốc, tiếng Tây Ban Nha.
Một số gợi ý cho việc ứng dụng xây kho thực tế khác ngoài ngoại ngữ:
- Kho lưu trữ công thức toán
- Kho lưu trữ câu nói hay
- Kho hình ảnh món ăn và thức uống (lựa chọn món ăn)
- Kho hình ảnh kỉ niệm gia đình
- Kho hình ảnh động vật, dụng cụ cho trẻ em
Xem thêm bài viết: Ứng dụng Anki app tự xây kho dữ liệu riêng, học từ vựng tiếng anh nhanh thuộc nhớ lâu theo kĩ thuật Spaced Repetition
Các tip khác thúc đẩy tiến trình khôi phục thông tin hiệu quả
a. Kĩ thuật Pomodoro – Tối ưu sự tập trung
Kĩ thuật 𝗣𝗼𝗺𝗼𝗱𝗼𝗿𝗼 là cách thức quản trị thời gian giúp tối ưu sự tập trung – Francesco Cirillo. Bao gồm 2 bước:
- Bước 1: Tập trung 25 phút ( = 1 Pomodoro)
- Bước 2: Nghỉ giải lao 5 phút (sau mỗi Pomodo)
Mỗi 4 Pomodoro → Khuyến khích giải lao lâu hơn (từ 20-30 phút) để làm mới toàn bộ
Hiện tại có khá nhiều app Pomodoro thiết kế đơn giản, mình có thể tải trên điện thoại với thao tác gõ từ khóa “Pomodoro” trong App Store (điện thoại Iphone) và Google Play Store (điện thoại Android), rất tiện cho việc sử dụng.
Một số App ứng dụng Pomodoro tham khảo: Focus To-Do, Promodoro, Tomatoro
b. Tạo bối cảnh cảm xúc tích cực khi tiếp cận thông tin
Trạng thái căng thẳng, stress nặng sẽ làm ảnh hưởng xấu đến trí nhớ và khả năng tiếp nhận thông tin của chúng ta.
Vì vậy, bạn hãy cố gắng tạo cho mình một môi trường thoải mái, bình an trước khi tiếp nhận các thông tin quan trọng nhé, điều này sẽ giúp bạn tiếp thu vô cùng nhanh chóng cũng như khôi phục thông tin hiệu quả hơn rất nhiều.
c. Chia sẻ lại thông tin cho người khác
Trong mô hình Learning Pyramid hay Cone of Learning của Viện Nghiên Cứu Giáo Dục Mỹ, có đề cập đến phương pháp chia sẻ dạy lại những gì chúng ta đã học là phương pháp hiệu quả nhất để lưu trữ lại gần như toàn bộ 80-90% thông tin mà chúng ta học trước đó.
Vì vậy, bạn có thể dành chút thời gian chia sẻ thông tin vừa tiếp nhận của mình với bạn bè, người thân hoặc với chính bản thân mình nhé.
Love and Thanks
Một số hình ảnh vui nhộn liên quan đến “Remember/Spaced repetition” của Nicky Case’s: (https://ncase.me/remember/)


Your blog is a constant source of inspiration for me. Your passion for your subject matter is palpable, and it’s clear that you pour your heart and soul into every post. Keep up the incredible work!